YANGI TAHRIRDAGI KONSTITUTSIYANI AMALGA OSHIRISH DOIRASIDA ADLIYA VAZIRLIGI TOMONIDAN 2023–2025 YILLARDA AMALGA OSHIRILGAN ISHLAR: HUQUQIY VA AMALIY TAHLIL - XURSANOV, Rustam (YURIST AXBOROTNOMASI, 2025)
Mazkur maqolada 2023-yil 30-aprel kuni qabul qilingan O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining yangi tahririni amalga oshirish doirasida Adliya vazirligi tomonidan 2023–2025 yillar mobaynida bajarilgan ishlar huquqiy va amaliy jihatdan tahlil qilinadi. Xususan, “Targ‘ibot poyezdlari” tashabbusi, aholi o‘rtasida konstitutsiyaviy islohotlarning mazmun-mohiyatini keng tushuntirish, yangi konstitutsiyaviy normalarni hayotga tatbiq etish bo‘yicha normativ-huquqiy hujjatlarni ekspertizadan o‘tkazish, davlat organlari faoliyatini huquqiy monitoring qilish, “Huquqiy maslahat” markazlari faoliyatini takomillashtirish hamda aholining huquqiy ongini oshirish bo‘yicha amalga oshirilgan keng ko‘lamli ishlar yoritiladi. Maqolada yangi konstitutsiyaviy islohotlar ta’sirida yaratilgan huquqiy institutlar, fuqarolar huquqlarining kafolatlanishi, davlat organlari faoliyatida oshkoralik va javobgarlikning kuchaytirilishi bo‘yicha amaliy natijalar keltiriladi. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, Adliya vazirligi mazkur davrda Konstitutsiyani real hayotga joriy etishning markaziy institutlaridan biriga aylangan. Maqolada ekspert xulosalari, statistik ma’lumotlar va amaliy tahlillar asosida tegishli takliflar ilgari suriladi. Shuningdek, maqolada yangi tahrirdagi Konstitutsiyaning bevosita amal qilishi, davlat organlari va mansabdor shaxslarning konstitutsiyaviy normalarga so‘zsiz rioya etishi bo‘yicha ishlab chiqilgan mexanizmlar batafsil tahlil qilinadi. Adliya vazirligi tomonidan 2023–2025 yillar davomida olib borilgan monitoring ishlari qonunchilik ijrosida aniqlangan tizimli kamchiliklarni bartaraf etish, aholi murojaatlarini o‘rganish va ularni hal etish mexanizmlarini takomillashtirishga qaratilgani ham alohida ko‘rsatib o‘tiladi. Bundan tashqari, Konstitutsiyada belgilangan ijtimoiy davlat tamoyillarini amalda ro‘yobga chiqarish – ijtimoiy himoya, nogironligi bo‘lgan shaxslarning huquqlari, yoshlar va ayollar bilan ishlashga doir huquqiy kafolatlarning kengaytirilishi – bo‘yicha Adliya vazirligining uslubiy, normativ va tashkiliy faoliyati ham maqolada o‘z aksini topgan. Sud-huquq tizimidagi islohotlar, fuqarolarga bepul yuridik yordam ko‘rsatish mexanizmlarining kengaytirilishi, mahalliy boshqaruv organlari faoliyatining huquqiy asoslari mustahkamlanishi kabi yo‘nalishlarda erishilgan natijalar ham ilmiy yondashuv asosida tahlil qilinadi.